• डॉ. आरती रानडे
• 07.10.25
• वाचनवेळ 13 मि.

डिसेंबर २०२२ मधल्या एका बातमीने भारतीय औषधनिर्माण व्यवसायात मोठी खळबळ उडवून दिली होती. नॉयडातल्या एका औषध कंपनीने तयार केलेलं खोकल्याचं औषध प्यायल्यानंतर उझबेकिस्तानमध्ये १८ लहान मुलांचा मृत्यू झाला होता. या कंपनीतर्फे तयार केली जाणारी ‌‘डॉक-१ मॅक्स‌’ आणि ‌‘ॲम्ब्रोनॉल‌’ ही खोकल्याची दोन औषधं भारतात विकली जात...

• मुकुंद कुलकर्णी
• 02.10.25
• वाचनवेळ 8 मि.

मी नागपुरात जन्मलो आणि वाढलो. माझं घर असलेला मोहल्ला, घरचा शेजार, शेजारी, नंतर शाळा, वर्गमित्र, त्यांची कुटुंबं अशा सगळ्यांत ठसठशीतपणे संघ असायचा. याला अपवाद होतं फक्त माझं घर. आई अधूनमधून राष्ट्र सेविका समितीच्या कार्यक्रमात भाग घ्यायची. अधेमधे संघाच्या काही कामासाठी घरून पोळ्या असलेला डबादेखील जायचा....

• सबा नक्वी
• 30.09.25
• वाचनवेळ 9 मि.

हातात विशिष्ट आकाराची एकतारी घेऊन ते गावोगाव गाणी गात फिरत असतात. त्यांच्या गीतांमध्ये मानवमुक्तीचं तत्त्वज्ञान आणि परस्परप्रेमाची महती सांगितली जाते. हे पश्चिम बंगालमधील कलाकार ‘बाऊल' नावाने ओळखले जातात. बाऊल समाज म्हणजे पश्चिम बंगालमधील संयुक्त धार्मिक परंपरा जोपासणारा आणखी एक अनोखा समाज आहे. त्यांच्या जीवनविषयक तत्त्वज्ञानात...

• निळू दामले
• 26.09.25
• वाचनवेळ 4 मि.

गाझातलं युद्ध इस्रायलनं थांबवावं, असं आवाहन करून युनायटेड नेशन्सनं (युएन) पॅलेस्टाईन या देशाला मान्यता दिली. पॅलेस्टाईन आणि इस्रायल हे दोन देश एकमेकांचे शेजारी म्हणून शांततेनं नांदावेत अशी अपेक्षा युएनने व्यक्त केली आहे. युएनने या ठरावात इस्रायलवर नरसंहाराचा (जेनोसाईड) आरोप केला आहे.

१६० देशांनी वरील...

• सचिन खेडेकर
• 25.09.25
• वाचनवेळ 14 मि.

शाळेत इतिहास शिकत असताना छत्रपती शिवाजी महाराजांपासून ते अगदी अलीकडच्या स्वातंत्र्ययोद्ध्यांचा वेगवेगळ्या टप्प्यांवर परिचय होत होता. परकीय अमलाला त्यांनी ज्याप्रकारे, ज्या पद्धतींनी लढा दिला होता ते समजून येत होतं. त्यातली काही नावं, लहानपणी ऐकलेल्या गोष्टींमुळे परिचित होती. काही अगदीच नवी होती. त्या सगळ्या प्रवासात असंच...

• योगेश जगताप
• 24.09.25
• वाचनवेळ 4 मि.

सचिन लोवलेकर हे कला क्षेत्रातील जाणकार मंडळींमध्ये एक परिचित नाव. वेशभूषा हा त्यांचा आवडीचा आणि कौशल्याचा प्रांत. सचिन यांचं कुटुंब सुरुवातीपासून मुंबईत स्थायिक. आई एलआयसीमध्ये कामाला, तर वडील एका कॉर्पोरेट कंपनीत अकाउंटंट. सचिनने डॉक्टर किंवा इंजिनियर बनावं अशी त्यांच्या आई-वडिलांची इच्छा होती. पण खुद्द सचिन...

• आ. श्री. केतकर
• 23.09.25
• वाचनवेळ 4 मि.

काश्मीरमध्ये 'शेर-ए-काश्मीर कृषी आणि तंत्रज्ञान विद्यापीठ' ('स्कुआस्ट') नावाची एक संस्था काम करते. या संस्थेत संशोधनाचं काम चालतं. अलीकडच्या काही वर्षात ती संस्था चांगलीच नावारूपाला येत आहे.

या संस्थेतल्या सुहेल मार्गी या संशोधकाने मार्गदर्शक रियाझ अहमद शाह यांच्या मार्गदर्शनाखाली जनुक संपादित मेंढी पैदा करण्यात यश मिळवलं...

• अश्विनी भावे
• 18.09.25
• वाचनवेळ 13 मि.

सिलिकॉन व्हॅलीतल्या हारकर हायस्कूलमध्ये आम्ही माझ्या पुतण्याच्या पदवीदान समारंभाला जमलो होतो. शाळेचं आवार, कार्यक्रमातली शिस्त हे सगळं मी निरखत होते. पदवीदान समारंभानंतर त्या वर्षीच्या सर्वोत्तम ठरलेल्या विद्यार्थ्याने निरोपवजा भाषण करण्याची तिथली पद्धत. या भाषणाचा आशय प्रेरणादायी आणि पुढच्या प्रवासासाठी मार्गदर्शक असतो. तर त्या वर्षीची अशी...

• सोमिनाथ घोळवे
• 17.09.25
• वाचनवेळ 6 मि.

महाराष्ट्रात मराठवाडा इतर विभागांच्या तुलनेत मागास राहिलेला आहे ही काही लपून राहिलेली गोष्ट नाही. दुष्काळ निर्मूलनाची अनास्था, पीक पॅटर्न विकसित न होणं, शेतमजुरांचं नोकरीसाठी शहरात जाणं आणि उसतोडीसाठी पश्चिम महाराष्ट्रात स्थलांतर होणं ही त्याची ढळढळीत उदाहरणं आहेत. महाराष्ट्रातील एकूण औद्योगिक प्रकल्पांपैकी फक्त ९ टक्के मराठवाड्यात,...

• प्रदीप राऊत
• 16.09.25
• वाचनवेळ 7 मि.

भारत आणि नेपाळ या दोन देशांमध्ये सांस्कृतिक आणि सामाजिक नातं जुन्या काळापासून आहे. अगदी महाराष्ट्राचंही नेपाळशी शिवकाळापासून नातं आहे. याचा पुरावा म्हणजे प्रतापगडावरील भवानीची मूर्ती. शिवकाळात तुळजापूर हे भवानीचं क्षेत्र आदिलशाहीत समाविष्ट असल्यामुळे तिथे जाणं छत्रपती शिवाजी महाराजांना सोयीचं नव्हतं. अफझलखानाला मारल्यानंतर दोन-अडीच वर्षांनी शिवाजी...