आम्ही कोण?

कथाबोध

twenty five years of anubhav magazine

मुल्ला आणि कर अधिकारी

  • मुकुंद कुलकर्णी
  • 24.07.25
  • वाचनवेळ 4 मि.

मुल्ला नसरुद्दिन तलावाच्या काठाने जात होता. लोकांचा आरडाओरडा त्याच्या कानी आला. काय झालं असावं हे बघायला तो धावत तलावाकाठी गेला. बघतो तर गावाचा कर वसुली अधिकारी तलावात गटांगळ्या खात होता. पाय धुवायला गेला अन्‌‍ घसरून पडला. त्याला पोहता पण येत नव्हतं. त्यामुळे प्रसंग कठीण होता. गावकरी घाबरून कल्ला करत होते....

काय सांगता!

shortest war in the world

सर्वात कमी वेळ चाललेलं युद्ध..!

  • मयूर पटारे
  • 12.05.26
  • वाचनवेळ 2 मि.

'अँग्लो-झांझिबार युद्ध' हे जगातलं सर्वात छोटं युद्ध म्हणून ओळखलं जातं. हिंद महासागरातील टांगानिकाच्या किनाऱ्यालगतचं एक द्वीप म्हणजे तेव्हाचा झांझिबार देश. आता तो टांझानियाचा भाग आहे. या झांझिबारचा सुलतान खालिद बिन बारघाश आणि ब्रिटिश साम्राज्य यांच्यात २७ ऑगस्ट १८९६ रोजी युद्ध...

gangotree homes advertisement
Abhay Bang Devendra Fadanvis Dilip Prabhavalkar Nilu Damale Prakash Amte Prithviraj Chavhan Sadanand Date Supriya Sule vaibhav mangle suhas palashikar sonali kulkarni sachin khedekar rangnath pathare prashant joshi prakash javdekar neelam gorhe muralidhar mohol chandrakant kulkarni bhushan gagrani bharat sasane ashok dhavale

शोधाशोध

व्हिडीओ

Urban Heat Island : शहरं का तापतायत?

'यंदा उकाडा फारच आहे, नाही!’ असं आपण दरवर्षी म्हणतो. गेली काही वर्षं उन्हाळ्याच्या दिवसांत पारा वाढतच चाललाय. २०१५ ते २०२५ हे दशक आजपर्यंतचं सर्वाधिक उष्ण म्हणून नोंदवलं गेलं. तर २०२४ हे गेल्या शंभर वर्षातलं सर्वात उष्ण वर्ष ठरलं. अशा तापमानवाढीची सर्वात

  • 14.05.26

ले

गुणवत्तेचा लातूर पॅटर्न ते शिक्षणाचे बाजारीकरण

  • विवेक घोटाळे
  • 20.05.26
  • वाचनवेळ 6 मि.

मराठवाड्याच्या मागसलेपणात किंवा प्रादेशिक असमतोलामागे शिक्षण हा घटक महत्त्वाच्या कारणांपैकी एक आहे. निजामाच्या राजवटीखाली असलेल्या मराठवाड्यात ब्रिटिश कालखंडातलं आधुनिक शिक्षण त्यामानाने उशीराने पोहचलं. उर्वरित महाराष्ट्र ब्रिटिशांच्या राजकीय गुलामगिरीखाली असला तरी तिथे आधुनिकतेचे वारे लवकर आले. त्या तुलनेत निजामांनी मराठवाड्याला आधुनिकतेचा स्पर्श होऊ दिला नाही.

निजामकाळात खाजगी शिक्षणसंस्था काढण्यास परवानगी नव्हती आणि निजामशासित शाळांमधील शिक्षण ऊर्दू भाषेतून होतं. अशा वातावरणातही हैद्राबाद मुक्ती संग्रामाच्या कालखंडात काही स्वातंत्र्यसैनिकांनी, आर्यसमाजाच्या विचारातून तयार झालेल्यांनी शाळा सुरू करण्याचं धैर्य दाखवलं. जुन्या उस्मानाबाद जिल्ह्यात बाबासाहेब परांजपे, देवीसिंह चौहान गुरूजी आदींनी त्यात पुढाकार घेतलेला दिसतो.

परंतु लातूर (जुना उस्मानाबाद जिल्हा) किंवा एकूणच मराठवाड्यात शिक्षणाचा खरा प्रसार-विस्तार निजामी राजवट...

...पुढे वाचा

आम्ही ‘फांद्या’ छाटू, पण तुम्ही ‘खोडा’चं काय करताय?

  • गिरीश घनःशाम पाटील
  • 15.05.26
  • वाचनवेळ 11 मि.

पंतप्रधानांनी देशवासियांना नुकतंच भावनात्मक आवाहन केलं. पेट्रोल कमी वापरा, शक्य असेल तिथे घरूनच काम करा, परदेशवारी पुढे ढकला, खाद्यतेल जपून वापरा, खतांचा वापर कमी करा, सोनं खरेदी थांबवा आणि बरंच काही. मध्यपूर्वेत पेटलेल्या युद्धाच्या आगीने, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून येणारा कच्च्या तेलाचा पुरवठा अनियमित झाला आहे. देशाच्या एकूण गरजेच्या ८८ टक्के तेलाची आयात करणाऱ्या भारतासाठी हा कठीण प्रसंग आहे. रुपया डॉलरच्या तुलनेत आत्तापर्यंतच्या सर्वात निचांकाच्या जवळ आहे. व्यापार तूट (trade deficit) झपाट्याने वाढत आहे. वरकरणी पाहता हे आवाहन वाजवी वाटतं, याआधी देशाच्या नेतृत्वाने अनेकदा अशी आवाहनं केलेली आहेत आणि भारतीय जनतेने त्याला प्रतिसाददेखील दिला आहे. या आवाहनानंतर सोमवारी सकाळी टायटनचा शेयर सहा...

...पुढे वाचा

jan-2025-anubhav-add.webp

‘अनुभव' नावाचा प्रयोग - भाग पाच

  • सुहास कुलकर्णी
  • 20.05.26
  • वाचनवेळ 10 मि.

मासिक वाचकाच्या हातात पडतं तेव्हा त्याला पहिल्यांदा दिसतं ते त्याचं मुखपृष्ठ. तिथूनच वाचकाशी संवाद सुरू होतो. संवादाचं हे माध्यम पूर्ण क्षमतेने वापरलं जावं यासाठी आम्ही अगदी सुरुवातीपासून प्रयोग करत आलो आहोत. २००१च्या आधीच्या अंकांमध्ये चित्रकार चंद्रमोहन कुलकर्णी यांनी केलेल्या प्रयोगांबद्दल मी आधी सांगितलंच आहे. पुढे २०११ पर्यंत म्हणजे तब्बल दहा वर्षं आमचा चित्रकार मित्र श्याम देशपांडे ‌‘अनुभव'ची मुखपृष्ठं सजवत होता. २०१२ पासून आम्ही आणखी एक गोष्ट करून पाहतोय. ती म्हणजे जानेवारी ते दिवाळी या काळातील अंकांच्या कव्हरस्टोरींची थीम पक्की करणे....

आमचे सहयोगी

maharogi seva samiti Techmosaic Digital Solutions Samakalin Prakashan Unique Features mkcl pitambari annapurna pariwar gangotri lokmanya

आमची शिफारस

  • मन्सूर मुल्ला
uttar

‘उत्तर’ : एआय विरुद्ध आई : संघर्ष की सहअस्तित्व?

समजा, तुमच्या जवळच्या व्यक्तीचा आवाज आणि स्वभाव वापरून एक एआय मॉडेल तुम्हाला घरबसल्या बनवता आलं तर? सध्या एआय तंत्रज्ञान इतक्या झपाट्याने प्रगती करतंय, की हा दिवस देखील कदाचित दूर नसेल. पण असं तंत्रज्ञान आलं तर खरंच त्यात हुबेहूब मानवी भावभावना असेल? असं एआय मॉडेल हाडामांसाच्या...

...पुढे वाचा

अनुभव

  • सुजाता देशमुख

पैठण : स्टॉकहोम : कोची

खट, खट, खट…

आवाज, लयबद्ध करघ्याचा / हातमागाचा.

टुप, टुप, टुप…

आवाज गोठवणाऱ्या निःशब्द - बर्फाळ प्रदेशातल्या हिमकणांचा. माझ्या मनात हे दोन आवाज सतत एकमेकांना भिडत राहिले.

कधी कधी असे काही आवाज मनात इतके खोल उतरतात ना, की ते केवळ ऐकू येत नाहीत तर मनाच्या आत मुक्कामालाच येतात.

पहिला आवाज विणकराच्या घरातला. जिथे सूत धाग्यांनी गुंततं. हातांनी, पायांनी करघा हलतो. लयबद्ध. एका साध्या खोपटात दिवसागणिक एक एक भरजरी वस्त्र आकार घेत जातं. त्या खट, खट, खट आवाजात घाम आहे, थकवा आहे आणि जगण्याची चिकाटीही आहे!

दुसरा आवाज थंड आहे, निर्जीव आहे आणि जगण्याचं प्रयोजन काय, असा प्रश्न निर्माण करणारा आहे.

हे दोन आवाज एकमेकांपासून...

...पुढे वाचा

वीकेंड स्पेशल

Select search criteria first for better results