• सुहास कुलकर्णी
• 26.06.26
• वाचनवेळ 9 मि.

तसं पाहिलं तर विंध्य पर्वतरांगेच्या दक्षिणेकडील भागात मी बराच फिरलो आहे. त्याशिवाय विंध्यच्या पश्चिमेकडील बराचसा गुजरात आणि पूर्वेकडचा बराचसा ओरिसा बघितला आहे. कधी निवडणुका बघण्यासाठी, कधी पर्यटनासाठी, तर कधी सर्वस्वी विनाहेतूने. शिवाय दिल्ली, उत्तराखंडही थोडा पाहिला आहे. पण जेवढा दक्षिणेकडे वावरलो आहे, तसं उत्तरेबाबत म्हणता...

• डॉ. शमिन् पडळकर
• 29.05.26
• वाचनवेळ 26 मि.

‘युरोपियन सायन्स एजुकेशन रिसर्च असोसिएशन’ची (ESERA) परिषद दर दोन वर्षांनी युरोपमधील एखाद्या देशात होते. २५ ते २९ ऑगस्ट २०२५ यादरम्यान डेन्मार्कची राजधानी कोपनहेगन इथे झालेल्या सोळाव्या परिषदेत आमचा एक शोधनिबंध निवडला गेला. परिषदेच्या आधी निवडक ५० सहभागींना चार दिवसांच्या शिबिरात भाग घेण्याची संधी मिळणार होती....

• सुजाता देशमुख
• 24.03.26
• वाचनवेळ 11 मि.

खट, खट, खट…

आवाज, लयबद्ध करघ्याचा / हातमागाचा.

टुप, टुप, टुप…

आवाज गोठवणाऱ्या निःशब्द - बर्फाळ प्रदेशातल्या हिमकणांचा. माझ्या मनात हे दोन आवाज सतत एकमेकांना भिडत राहिले.

कधी कधी असे काही आवाज मनात इतके खोल उतरतात ना, की ते केवळ ऐकू येत नाहीत तर मनाच्या आत मुक्कामालाच...

• अक्षय शेलार
• 17.03.26
• वाचनवेळ 7 मि.

समुद्रकिनाऱ्यालगत उभी असलेली एक पांढरी भिंत आणि त्या भिंतीत दिसणारा एक तुटका भाग हे या बिनालेमधील एक ठळक दृश्य. त्यावर लिहिलेले ‘फॉर द टाइम बीइंग’ हे शब्द केवळ त्या इन्स्टॉलेशनची स्थलकालबद्धता दाखवत नाहीत; तर ते आपल्या काळाच्या लवचिक आणि नाजूकपणाकडे लक्ष वेधतात. काळ आणि स्मृती...

• प्रमोद झिंजाडे
• 07.03.26
• वाचनवेळ 7 मि.

आपल्याकडे फार पूर्वीपासून दलितांना आणि इतर खालच्या समजल्या गेलेल्या जातीतील लोकांना भेदभावाची वागणूक देण्याचा प्रकार आहे. माझ्या कुटुंबात आणि गावात मी स्वतः हे अनुभवलं होतं. माझं गाव सोलापूर जिल्ह्यातल्या करमाळा तालुक्यातील पोथरे. गोष्ट जवळपास ६० वर्षांपूर्वीची. गावाचं पोलीस पाटील पद आमच्या घरात होतं. घरात कायम...

• सुहास कुलकर्णी
• 30.12.25
• वाचनवेळ 6 मि.

गोव्यात चार दिवस जाऊन आलो की, एका वेगळ्या जगात सफर करून आल्यासारखं वाटतं. तेच फीलिंग पुदुच्चेरीला किंवा कोचीला जाऊन आल्यानंतर येतं. युरोपीयन सत्तांनी वसवलेली ही शहरं तिथल्या दोन-चारशे वर्षांच्या देखण्या इमारतींनी नटलेली आहेत. पुदुच्चेरीतील व्हाईट टाऊन भाग आणि कोचीतील कोची फोर्ट या भागातील इमारती, रस्ते,...

• डॉ. शमिन् पडळकर
• 24.12.25
• वाचनवेळ 13 मि.

'इंटरनॅशनल कॉन्फरन्स ऑफ लर्निंग सायन्सेस' ही कॉन्फरन्स २०२५मधे फिनलंडची राजधानी, हेलसिंकी इथे झाली. या कॉन्फरन्सच्या निमित्ताने फिनलंडला भेट देण्याची संधी मला मिळाली. फिनलंड हा देश त्याच्या उत्तम शिक्षण-पद्धतीसाठी आणि जगातल्या सर्वात आनंदी देशांपैकी एक म्हणून प्रसिद्ध आहे. पण तरीही आपल्या भारतीयांचा ब्रिटन, फ्रान्स, जर्मनी वगैरे...

• मुकुंद कुलकर्णी
• 01.12.25
• वाचनवेळ 6 मि.

मी देशभर खूप फिरलो. ही फिरस्ती अगदी तरुणपणीच सुरू झाली. या उटपटांग फिरस्तीत मी परिस्थितीच्या थपडा झेलत, गोंधळाच्या भोवऱ्यात गटांगळ्या खात, हाती गवसेल ते धरत तगण्याचा प्रयत्न करत आलो. नशिबाने साथ दिली, जिवलगांनी हात दिला आणि जगण्याला चाल मिळाली. या चालीतून मला काय मिळालं हे...

• वंदना अत्रे
• 01.11.25
• वाचनवेळ 9 मि.

स्वित्झर्लंडच्या बासेलमध्ये त्या दिवशी तापमानाचा आकडा एकावर स्थिरावला होता, इतकी थंडी! तिथलं कॅफेचं छोटं अंगण मात्र भारतीय रागसंगीतावरील चर्चेने, रियाझाने तापायला लागलं होतं. सकाळी सुरू होणारी ही सत्रं कित्येकदा रात्री नऊपर्यंत चालायची. भारतीय रागदारीचे सूर कानांना तृप्त करत होते. सरोदच्या धीरगंभीर स्वरांबरोबर तेथील युरोपीय विद्यार्थी...

• योगेश जगताप
• 23.10.25
• वाचनवेळ 5 मि.

नोकरी आणि रोजगाराच्या शोधात स्वतःचं गाव सोडून इतर जिल्ह्यात, राज्यात जाणारे कोट्यवधी लोक आपल्या देशात आहेत. आहे त्या ठिकाणी पोटापाण्याची सोय करण्यासाठी पुरेशी संधी नसल्यामुळे किंवा अनुकूल वातावरण नसल्यामुळे हे स्थलांतर वर्षानुवर्षं होत आलेलं आहे. शिवाय बिहार, झारखंड, उत्तर प्रदेश, राजस्थान, पश्चिम बंगाल, छत्तीसगड या...